MUHAMMAD YUSUF | Муҳаммад Юсуф

So‘zlar lug‘ati

Alag‘ (alag‘-chalag‘) — tushunarsiz, chalkash, xira yoki uzuq-yuluq tasavvur (bu yerda mastlikdan ko‘zning xiralashishi nazarda tutilgan)

Bangi — ko‘knor, afyun kabi qoradorilarga ruju qo‘ygan, kayf-safoga berilgan kimsa.

Barxan (barxanlar) — sahroda shamol ta’sirida hosil bo‘ladigan qum tepaliklari.

Basir — ko‘zi ojiz, ko‘r; (majoziy ma’noda) qalb ko‘zi yopiq.

Valangor — vayron bo‘lgan, xarobaga aylangan, huvillab qolgan (joy yoki qalb).

Kazkul (kashkul) — darvesh va qalandarlar tilanchilik qilganda yelkaga osib yuradigan, qovoqdan yoki kakos yong‘og‘idan yasaladigan maxsus idish.

Kazzob — yolg‘onchi, aldamchi, firibgar (she’rda kashkulning kazzobligi — soxta suyanish ramzi).

Kunda — aybdorlarning boshini kesish uchun qo‘yiladigan yo‘g‘on to‘nka.

Mustag‘raq — butkul g‘arq bo‘lgan, chuqur botgan, tamomila berilgan.

Mustamand — bechora, g‘amgin, notavon, yordamga muhtoj (oshiq).

Panglagan — zaharlangan, chirigan yoki falajlangan, kuchdan qolgan.

Roviy — hikoya qilib beruvchi, qissago‘y, rivoyatchi.

Sarak-sarak (qilmoq) — boshni uyon-buyonga silkitib, afsus yoki inkor ma’nosini bildirish.

Turbat — qabr, go‘r, mozor.

Xezlanib (xezlanmoq) — qarshi chiqmoq, tashlanmoq, hujumga shaylanmoq.



Matndagi muhim ramzlar va iboralar

Sabiya — arabchada "qizcha" yoki "asira" ma’nolarini beradi. She’rda u qalbning toza bir qismi yoki yetishib bo‘lmas ideal obraz ramzidir.

Qays — Majnunning asl ismi. "Ko‘nglim sahrosida Qays o‘ldi" deyilganda, ichki dunyodagi buyuk va sof muhabbatning halok bo‘lgani nazarda tutiladi.

Obdon — yaxshilab, to‘yib, batafsil.

Osiyoiy bog‘lar — Sharqona, Osiyoga xos bo‘lgan sirli, yopiq va an’anaviy muhit bog‘lari.

OʻZBEK BOLASI

Koʻk dalam, koʻm-koʻk dalam,
Ozod diyorim dalasi.
Bir tomon qaynar buloq,
Bir yonda oyning shu’lasi.
_
Bunda bulbul chaxchahi,
Bunda qumri nolasi,
Handalak hidi bilan
Ulgʻaydi Oʻzbek bolasi.
_
O hayot, gulgun hayot,
Hamisha bor boʻlgin hayot.
Baxtima koʻz tegmasin,
Menga yor boʻlgin hayot.
_
Tarqalibmas, toʻplanib,
Jamlanib har jolasi,
Bir tanu, bir jon boʻlib,
Koʻpaydi Oʻzbek bolasi.
_
Parcha yer, parcha bulut,
Parcha osmonga shukur.
Menga taqdir tuhfasi
Nurli makonga shukur.
_
Tushmagay, toʻkilmagay
Sochlaring bir tolasi,
Yurt uchun hech narsadan
Qaytmaydi Oʻzbek bolasi.
_
Biz ahil, olam ahil,
Gulu-giyohlar ahil.
Togʻdagi toshlar ahil,
Bogʻda yaproqlar ahil.
_
Xush erur shotutlaring,
Suv boʻyida soyasi.
Tut beshiklar bagʻrida
Ulgʻaydi Oʻzbek bolasi.
_
Dala tola belanchak,
Oftob uning doyasi.
Koʻk dalada rizq terib,
Xalq boʻldi Oʻzbek bolasi.
_
Tarqalibmas, toʻplanib,
Jamlanib har jolasi,
Bir tanu, bir jon boʻlib,
Xalq boʻldi Oʻzbek bolasi.

Ahil boʻlgin xalqim!
_
✍ Muhammad Yusuf Sheʼri📚

🎙 Jasur Mirsagatov ijrosi

@Muhammad_Yusuf_Hayoti_va_Ijodi

Muhammad Yusufdan…

Bahorda kurtaklar ochgandek yuzin,
Ko‘ngillar yozilar, tushlar kelar o‘ng.
Qizlar ham jim qolib, bas qilar nozin,
Muhammad Yusufdan tinglagandan so‘ng.

Jo‘yaklar “sumalak” suvlarga to‘lar,
Amudan bebahra sarg‘ayar, so‘lar,
Maysa ham ko‘zingga gullarday bo‘lar,
Muhammad Yusufdan tinglagandan so‘ng.

Onaning qo‘ynida go‘dak – chaqaloq,
Dala manzili ham adoqda – uzoq,
O‘g‘liga ovunchoq bo‘ladi tayoq,
Muhammad Yusufdan tinglagandan so‘ng.

Qushlar tumshug‘ida yalpizlar qolar,
Jiyda guli qalbga ishtiyoq solar,
Yigitlar ot kabi bir kishnab olar,
Muhammad Yusufdan tinglagandan so‘ng.

Jayron hayron qoldi, hurpayib asta,
“Erka kiyik”larning yuragi xasta,
Olam o‘ziga gul tutar birpasda,
Muhammad Yusufdan tinglagandan so‘ng.

Qirlarda qizg‘aldoq kulib turadi,
Oshiqlar bilmaydi: yulib turadi,
Ko‘ksida armoni to‘lib turadi,
Muhammad Yusufdan tinglagandan so‘ng.

VATAN deb yuragi chiqmagan ermas,
Tuproqning isi yo‘q she’rlaring she’rmas,
Nomard ham birovga YURTini bermas,
Muhammad Yusufdan tinglagandan so‘ng.

Shoirning ash’ori ko‘ngilni xushlar,
Oshiqlar kun o‘qib, tun ko‘rar tushlar,
Hasadchi hali ham ichini mushtlar,
Muhammad Yusufdan tinglagandan so‘ng.

Bahorni dillarga payvandlar etdi,
So‘zlari to‘rt tomon ellarga yetdi,
Mening ham she’r yozgim bir kelib ketdi,
Muhammad Yusufdan tinglagandan so‘ng.

✍ Fazliddin Abduraimov