Farengeyt Press

“…Eng muhimi shuki, ehtiros, namoyish yoki undovlar argument emas. Sizning (yoki boshqa birovning) biror da’voga qattiq ishonishingiz boshqalar ham ishonishi uchun sabab bo‘la olmaydi. Ba’zan shovqin va g‘azab qanchalik baland bo‘lsa, dalillar shunchalik zaiflashadi. Ishtiyoq va qat’iyat yaxshi argumentlarga baribir muhtoj.

…Ushbu kitobda berilgan qoidalarni o‘zlashtirar ekansiz, nafaqat o‘z hayotingizda chinakam o‘zgarish qilish uchun zarur ko‘nikmalarga ega bo‘lasiz, ya’ni eshitganingizni quruq takrorlash yoki ommaga ergashish o‘rniga mustaqil va puxta o‘ylangan yo‘lingizni topasiz, balki ehtimol ommaviy bahslarni ham qayta jonlantirishga hissa qo‘sha olasiz. Agar boshqalar ko‘rmagan narsani payqay olsangiz, ishonchliroq manbalar keltirsangiz yoki kengroq tafakkur yo‘lini ochib bersangiz, boshqalar buni sezadi. G‘avg‘o va betartiblik ichida yangragan bosiq va oqil fikr qadrlanadi. Bunday fikrni ilgari surgan kishi yetakchiga aylanadi. Boshqalar tanqidiy fikrlamayotgan paytda shunday fikrlash orqali siz kuchliroq, erkinroq va atrofdagi muhitga ta’sir o‘tkazishga qodirroq bo‘lasiz.

Demak, boshqalar nima qilishidan qat’i nazar, siz yanada konstruktiv bahs yurita olasiz, garchi bu ba’zan tavakkal qilishni talab etsa ham. Siz ijobiy taklif bera olasiz... eng yaxshi dalillarni izlay olasiz... ehtiyotkorlik bilan umumlashtira olasiz... statistikaga hushyor qaraysiz... yorqin va o‘rinli o‘xshatishlardan foydalana olasiz. Faqat eng ishonchli manbalardan foydalaning. Qarshi e’tirozlarni mufassal bayon eting va ularga javob berishga harakat qiling... Bu oson emas, albatta. Haqligingizga ham kafolat yo‘q. Shunday bo‘lsa-da, deyarli kafolatlangan xatodan ancha yaxshiroq bu, shunday emasmi?

Mening undovim shu: fikringizni tiniq, argumentlaringizni to‘kis qiling. Puxta o‘ylashga, manbalarni tanqidiy baholashga, konstruktiv muloqotga, fikr va ifodada aniqlikka intiling. Biz tanqidiy fikrlash va konstruktiv bahslar sinovdan o‘tayotgan bir zamonda yashayotgan ekanmiz, hozir chekinish fursati emas. Aksincha, tanqidiy fikrlash ko‘nikmalari aynan shunday zamonlar uchundir asli. Qaddingizni tik tuting, munosib bahs qiling.”

“Behalovat avlod”ni hali o‘qishga ulgurmadingizmi?

Agar shunday bo‘lsa, qizib borayotgan global muhokamadan chetda qolyapsiz.

Yevropa Komissiyasi bolalarni internetdagi xavflardan himoya qilishga qaratilgan yangi “EU Kids Act” loyihasini taqdim etdi. Taklifga ko‘ra, 13 yoshgacha bo‘lgan bolalar ijtimoiy tarmoqlardan foydalana olmaydi, 13–15 yoshdagilar esa ota-ona nazorati ostida foydalanishi kerak bo‘ladi.

Yangi qoidalar Facebook, Instagram yoki TikTok bilan cheklanmaydi. Video platformalar, onlayn o‘yinlar va bolalar foydalanadigan SI chatbotlar ham tartibga solinadi.

Platformalarga qo‘yilayotgan talablarga qarang:

- bolalar uchun qaramlikni kuchaytiruvchi funksiyalarni cheklash;
- cheksiz scrolling va foydalanuvchini doimiy platformada ushlab turishga qaratilgan mexanizmlarni taqiqlash;
- bolaning profiliga qarab ishlaydigan tavsiya algoritmlarini cheklash;
- begona odamlarning bolalar bilan aloqasi oldini olish;
- ota-onalar uchun qulay nazorat vositalarini yaratish;
- foydalanuvchi yoshini tekshirishning samarali usullarini yo‘lga qo‘yish.

Bu talablar “Behalovat avlod”da ilgari surilgan takliflardan ayrimlari, xolos.

Talablarni buzgan kompaniyalarga global yillik daromadining 6 foizigacha jarima solinishi mumkin.

Bu faqat Yevropa Ittifoqiga xos tashabbus emas.

Shunga o‘xshash choralar yoki tashabbuslar Avstraliya, Buyuk Britaniya, Xitoy, Hindiston, Turkiya va Yevropa Ittifoqining bir qator davlatlarida ham paydo bo‘lmoqda.

👉🏻 Kitobni bu do‘konlardan topishingiz mumkin.

#jonathan_haidt #anxious_generation #behalovat_avlod #raqamliavlod

Facebook | Instagram | X

“Asl intellekt” kitoblar turkumi – aqlingiz, fikringiz va mustaqilligingiz uchun
Bugun sun’iy intellekt hayotimizning barcha jabhalariga shiddat bilan kirib bormoqda. U matn yozadi, tahlil qiladi, rasm chizadi, hatto murakkab qarorlar qabul qilishda koʻmaklashadi. Ammo bu qulaylikning badali ham bor ko‘rinadi: agar barcha aqliy mehnatni texnologiyaga topshirib qoʻysak, insonning oʻz tabiiy, asl intellekti zaiflashib, dangasalashib borishi mumkin.
Asl aql, tafakkur quvvati insonning bosh qo‘rg‘onidir. Shu bois sizga “Asl intellekt” turkum kitoblarni taqdim qilmoqchimiz.

Nega aynan “Asl intellekt”?
Ushbu turkumda chop etilajak kitoblardan ko‘zlangan bosh maqsad – tanqidiy fikrlash, mantiqiy asoslash va xulosalash, mustaqil mulohaza yuritish koʻnikmalarini parvarishlash, charxlash hamda rivojlantirishdir.
Turkum doirasida talabalar va keng kitobxonlar ommasiga moʻljallangan, tushunarli va sara asarlar quyidagi yoʻnalishlarda nashr etiladi:

Amaliy mantiq
Tanqidiy fikrlash
Ijodiy va tizimli fikrlash

Turkum doirasida chop etilishi rejalangan ilk kitoblar qaysilar?
“Asl intellekt” turkumini o‘qish, o‘rganish, fikrlash madaniyatini shakllantirishda poydevor boʻla oladigan uchta muhim asar bilan boshlashga qaror qildik:

Sergey Povarnin. “Kitobni qanday oʻqish kerak?” Mutolaa faqat sahifalarni koʻzdan kechirish, nechta kitob o‘qish masalasi emas, balki chuqur mulohaza, tasavvur va tahlil jarayonidir. Ushbu kitob matnni toʻgʻri tahlil qilish, undagi bosh gʻoyalarni uqish va axborotni samarli oʻzlashtirishni o‘rgatadi.

Anthony Weston. “Argument: asoslash va bahs mahorati” (A Rulebook for Arguments). Ushbu kitob fikrni mantiqan asoslash, dalillarni saralash, chalgʻituvchi mantiqiy xatolardan saqlanish, konstruktiv bahs yuritish madaniyatini oʻrgatuvchi amaliy qoʻllanmadir.

Donella Meadows. “Tizimlar mantig’i: murakkab jarayon va muammolarni anglash” (Thinking in Systems) Muallif tizimlar va tizimli fikrlash mohiyatini sodda va hayotiy misollar bilan tushuntiradi, sabab va oqibatlar zanjirini, qayta aloqa halqalarini, yashirin bog‘liqliklarni va kichik o‘zgarishlar katta natijalarga olib boradigan vaziyatlarni ko‘ra olishni o‘rgatadi.

“Asl intellekt” shunchaki kitoblar turkumi emas. Bu o‘z fikriga ega, dalil bilan mulohaza yurita oladigan, teran o‘qiydigan va mustaqil qaror qabul qiladigan insonni tarbiyalashga xizmat qiladigan loyiha.

Bugungi sun’iy intellekt davrida asl ustunlik texnologiyadan foydalanishda emas, balki uni ongli boshqara oladigan kuchli tafakkurni shakllantirishdadir. Mazkur turkum ana shu yo‘lda sizning ishonchli hamrohingiz bo‘lishiga umid qilamiz.

O‘smirlar ijtimoiy tarmoqlarda xuddi to‘liq stavkada ishlaydigan xodimnikiga teng miqdorda vaqt o‘tkazmoqda.

Qizlar ijtimoiy tarmoqlarga haftasiga 35 soatdan ortiq vaqt sarflashmoqda, o‘g‘il bolalar ham ulardan qolishmaydi.

Agar bu hol shunday davom etsa, o‘rtacha o‘smir o‘z hayotining 10 yildan ortiq vaqtini dumskrollingga (maqsadsiz kontentni to‘xtovsiz ko‘rishga) sarflaydi.

Bu qanday oqibatlarga olib kelishi esa "Behalovat Avlod" kitobida batafsil yoritilgan.

“Farengeyt Press”dan kutilayotgan yangi nashr:
Sergey Povarnin, “Kitobni qanday o‘qish kerak?”

Kitob o‘qishning o‘zi yetarlimi? Yoki har qanday kitobni samarali va ongli o‘qishning ham o‘z san’ati bormi?

Rus faylasufi Sergey Povarninning mutolaa madaniyatiga bag‘ishlangan mashhur asari — “Kitobni qanday o‘qish kerak” sentabr oyida ilk bor o‘zbek tilida nashr etiladi.

Bu kitob shunchaki ko‘proq kitob o‘qishga emas, balki kitobni tushunish, tahlil qilish, muhim fikrlarni ajratish va o‘qilgan bilimni amaliyotga tatbiq etish ko‘nikmalarini rivojlantirishga xizmat qiladi. Unda faol mutolaa usullari, konspekt tuzish, murakkab matnlar bilan ishlash, kitobga tanqidiy va tahliliy yondashish bo‘yicha bugun ham dolzarbligini yo‘qotmagan tavsiyalar jamlangan.

Mazkur nashrning yana bir muhim jihati shuki, kitob pedagog-tadqiqotchi Komil Jalilov tayyorlagan izohlar, sharhlar va ko‘rgazmali jadvallar bilan boyitilgan. Bu qo‘shimchalar asarni zamonaviy o‘quvchi uchun yanada tushunarli va amaliy qo‘llanmaga aylantiradi.

Kitob talabalar, pedagoglar va o‘z ustida muntazam ishlaydigan har bir inson uchun mo‘ljallangan.

Kitob sentabrda sotuvga chiqadi.

Farengeyt Press’dan yangi xushxabar

Donella Meadows'ning dunyo bo‘ylab millionlab kitobxonlar, menejerlar, tadbirkorlar, siyosatchilar va tadqiqotchilar mutolaa qilayotgan mashhur "Thinking in Systems" asarini o‘zbek tilida nashr etish huquqini olganimizni ma’lum qilamiz.

Nega bu kitob muhim?

Hayotimizdagi eng katta muammolarning aksariyati alohida hodisalar yoki shaxslar emas, balki tizimlar natijasidir.

Nega tirbandliklar kamaymaydi? Nega yaxshi niyat bilan boshlangan islohotlar kutilgan natijani bermaydi? Nega ayrim tashkilotlar yildan-yilga rivojlanadi, boshqalari esa bir joyda depsinib turaveradi? Nega ba’zan muammoni hal qilish uchun qilingan harakatning o‘zi yangi muammolarni keltirib chiqaradi?

Ko‘pincha biz muayyan hodisalarga qaraymiz, ammo ularning ortidagi tizimlarni ko‘rmaymiz.

"Thinking in Systems" aynan tizimni ko‘rish qobiliyatini rivojlantiradi.

Donella Meadows murakkab dunyoni tushunish uchun tizimli fikrlash usulini sodda va hayotiy misollar orqali tushuntirgan. Kitob o‘quvchiga sabab va oqibatlar zanjirini, qayta aloqa halqalarini, yashirin bog‘liqliklarni va kichik o‘zgarishlar katta natijalarga olib boradigan nuqtalarni ko‘ra olishni o‘rgatadi.

Bugungi dunyoda axborot ko‘p, ammo murakkab jarayonlarni tushuntirib bera oladigan tafakkur vositalari oz. Shu sababli "Thinking in Systems" ko‘plab universitetlarda tavsiya etiladi va zamonaviy tafakkurning eng muhim kitoblaridan biri sifatida e’tirof etiladi.

Agar siz jamiyat, iqtisodiyot, ta’lim, biznes yoki kundalik hayotdagi murakkab muammolarni chuqurroq tushunishni istasangiz, bu kitob siz uchun.

#TarjimaHuquqi #DonellaMeadows #Tizimlar

Nashriyotimizning asosiy maqsadlaridan biri murakkab bilimlarni sodda, tushunarli va qiziqarli shaklda taqdim etishdan iborat. Anorbankning moliyaviy ko‘magida o‘zbek tilida chop etilgan ‘Pul. Boshlang‘ich saboqlar’ kitobi orqali biz moliyaviy savodxonlik borasidagi bilimlarni keng ommaga yetkazishni maqsad qilganmiz. Mahalla kutubxonalari bir oy davomida o‘tkazgan “Moliyaviy sarguzasht” tanlovi esa kitob atrofida haqiqiy ijodiy va mutolaa muhiti shakllanayotganini namoyish etdi.

Nashriyotimiz kitob o‘qishni ijtimoiy va ijodiy hodisaga aylantiruvchi har qanday tashabbusga hissa qo‘shishga doim tayyor.

Ijtimoiy ahamiyati jihatidan global miqyosda katta rezonans uyg‘otgan, o‘nlab tillarga tarjima qilinib, hatto ayrim davlatlarda qonun loyihalari muhokamalarigacha kirib borgan Behalovat avlod – endi “Yangi kitob” shou-taqdimotida!

“Yangi kitob” loyihasi va O‘zbekiston Yoshlar ishlari agentligi hamkorligida tashkil etilayotgan ushbu tadbir oddiy kitob taqdimoti bo‘lmaydi. Tashkilotchilar uni misli ko‘rilmagan kitob shou sifatida taqdim etmoqda.

Bu tadbirning muhitini eshitib emas, kelib ko‘rib his qilish kerak.
Agar avvalgi tadbirlarimizga kela olmagan bo‘lsangiz — bu safar imkoniyatni qo‘ldan boy bermang. Ro‘yxatdan o‘ting, keling, ko‘ring.
Oldin qatnashganlar uchun esa yaxshi yangilik: tadbirda yana boshqa kitoblar taqdimotlari ham rejalashtirilgan.

Kitob haqida suhbat, muhokama va yangi taassurotlar sizni kutmoqda.

• Sana: 14-may
• Vaqt: 17:00
• Manzil: Yoshlar ijod saroyi

👇 Taqdimotga roʻyxatdan oʻtib, taklifnoma olish uchun:
@yangikitobbot

2026-yil 23-aprel, Butunjahon kitob kunida O‘zbekiston Milliy kutubxonasida “Behalovat avlod” kitobi mavzusiga bag‘ishlangan ochiq va qizg‘in muhokama uchrashuvi bo‘lib o‘tdi. Tadbir “Farengeyt Press” nashriyoti tashabbusi bilan Qamar kitoblar do‘koni hamkorligida tashkil etilib, unda mutaxassislar, pedagoglar, ota-onalar hamda kitobxonlar ishtirok etdi. Muhokama davomida ijtimoiy tarmoqlar va raqamli muhitning o‘smirlar ruhiy salomatligiga ta’siri, diqqat yetishmovchiligi muammolari, yolg‘izlik va xavotir holatlarining ortib borishi kabi dolzarb masalalar keng yoritildi. Ishtirokchilar kitobda ilgari surilgan g‘oyalar asosida bugungi ta’lim va tarbiya tizimidagi muammolarni tahlil qilib, o‘z fikr-mulohazalarini bildirdi.

Ijtimoiy psixolog, Nyu York universiteti professori Jonathan Haidt muallifligidagi mazkur asar 2024-yilda nashr etilgan bo‘lib, 2025-yil kuzida o‘zbek tiliga tarjima qilindi. Ilmiy tadqiqotlarga asoslanib yozilgan mazkur kitob qisqa vaqt ichida bir necha tillarga o‘girildi va turli mamlakatlarda keng muhokamalarga sabab bo‘ldi.

Nashriyot vakillarining ta’kidlashicha, ushbu kitobning o‘zbek tiliga tarjima qilinishi mazkur mavzuni o‘zbek tilidagi jamoatchilik muhokamasiga olib kirish bilangina cheklanmay, balki yanada sifatli, dalillarga asoslangan va ongli muhokama qilish imkonini yaratishga qaratilgan. Shuningdek, bu tashabbus orqali o‘zbek kitobxonlari ushbu global muhokamalarga bevosita qo‘shilish, masalani yuzaki emas, balki chuqur va xabardor holda anglash imkoniga ega bo‘layotgani qayd etildi.

Tadbirda, shuningdek, ayrim davlatlarda ijtimoiy tarmoqlardan foydalanishni cheklash bo‘yicha ko‘rilayotgan choralar hamda ijtimoiy media kompaniyalarining bolalar salomatligiga ta’siri yuzasidan xalqaro darajadagi bahslar haqida ham so‘z yuritildi. Uchrashuv yakunida ishtirokchilar mavzuning dolzarbligini ta’kidlab, bu borada kengroq jamoatchilik muhokamasini davom ettirish zarurligini qayd etdilar. Tadbir “Behalovat avlod” kitobining o‘zbek tilida nashr etilishi jamiyatda muhim ijtimoiy masalalar yuzasidan asosli va ochiq muloqotlar uchun zamin yaratayotganini yana bir bor ko‘rsatdi.

Suratlarni “Yoshlar ovozi" gazetasi fotomuxbiri Xolida Musulmon olgan

"Behalovat avlod": yoshlar orasidagi ruhiy xastaliklar epidemiyasi - sabablar, oqibatlar, yechimlar

Jonathan Haidtning “Behalovat avlod” kitobi nashr etilgandan buyon butun dunyoda ijtimoiy tarmoqlar va o‘smirlar salomatligi masalasida qizg‘in bahs-munozaralarga sabab bo‘lmoqda. Ayrim davlatlarda ijtimoiy tarmoqlardan foydalanish yoshi 16 yoshga ko‘tarildi, boshqalari esa bu borada muayyan choralar ko‘rishni rejalamoqda. Ayrim ijtimoiy media kompaniyalari ham bolalar salomatligiga salbiy ta’sir ko‘rsatgan dizayn va kontentlar sabab bir necha bor sudga tortildi.

Kitobning o‘zbek tilida nashr etilishi bu mavzuni jamiyatimizda yanada chuqurroq va asosli muhokama qilish imkonini yaratdi. Bugun u ota-onalar, pedagoglar, ta’lim va yoshlar siyosati bilan shug‘ullanuvchi mutasaddi va mutaxassislar e’tiborini tortmoqda.

Farengeyt Press kitobda ko‘tarilgan masalalar yuzasidan mutaxassislar va kitobxonlar ishtirokida ochiq muhokama uchrashuvi tashkil etishni rejalagan. Keling, muhokamada qatnashing, savol bering, fikr bildiring, o‘z tajribalaringizni so‘zlab bering - har birimizning hayotimizga kirib bo‘lgan bu muammoga birgalikda yechim izlaymiz.

💬 Faol qatnashgan ishtirokchilar uchun sovg‘alarimiz bor. Shuningdek, tadbir davomida barcha kitoblarimiz chegirma bilan taqdim etiladi.

🤝 Hamkorimiz: Qamar kitoblar do‘koni

🗓 23-aprel, 16:00
📍 O‘zbekiston Milliy kutubxonasi

Barchangizni kutamiz! Kitobxonlar bilan ko‘rishish bizni faqat ruhlantiradi.

📚 Farzandingiz tengqurlari bilan kitob o‘qib, birgalikda muhokama qilish odatini shakllantirishini istaysizmi? Muntazam kitob o‘qish, o‘qilgan matnni o‘zlashtirish, so‘zlab berish, fikrlarini erkin bayon etib, boshqalarga taqdim etish ko‘nikmalarini rivojlantirishni-chi? 💡

Unda mahalla kutubxonasining “Kitob klubi” sizni kutmoqda!

Bu oyda 15 yoshgacha bo‘lgan kitobxonlar nashriyotimiz tomonidan @anorbank homiyligida tarjima qilingan, jahonga mashhur Usborne nashriyotining “Pul: Boshlang‘ich saboqlar” kitobini mutolaa qilishmoqda. 🗓️ 27–30-aprel kunlari esa ular kitobni barcha mahalla kutubxonalarida muhokama qilishadi.

Safimizga qo‘shiling!

🔔 Yangiliklardan bexabar qolmaslik uchun sahifalarimizga obuna bo‘ling.

#mahallakutubxonasi
#kitobklubi

📢 Yangi kitobga tarjima huquqi olindi

Gaping asosli bo‘lsin, o‘ylab gapir, to‘g‘ri gapir, eshitganingga laqqa tushib, ishonib ketaverma…

To‘g‘ri tavsiyalar - hamma uchun va har yerda. Ammo unga amal qilish doim ham oson emas, ayniqsa, asoslilik nima ekanini bilmasak. Asosli gapirish, o‘ylab gapirish yoki yozish o‘zi nima?

Buni tushuntiradigan bosh qo‘llanma - mantiq.

Biz ana shu sohada o‘zbek tilidagi yana bir bo‘shliqni to‘ldirish uchun Anthony Weston’ning G‘arb ta’lim dargohlarida qo‘shimcha adabiyot sifatida mashhur bo‘lgan “Rulebook for Arguments” (“Bahs yuritish qoidalari: Amaliy qo‘llanma”)
kitobini o‘zbek tiliga tarjima qilish huquqini oldik.

Bu kitob noformal mantiqqa oid qisqa va amaliy qo‘llanma bo‘lib:
— o‘quvchini formal mantiq formulalari bilan qo‘rqitmaydi
— asosli va izchil fikr yuritish qoidalarini sodda va tushunarli izohlaydi
— ko‘plab misollar bilan boyitilgan

Muallif AQSHdagi Elon universiteti falsafa professori, tanqidiy fikrlash va etikaga doir qator kitoblar muallifi.

Kitobning ilk nashri 1986-yilda chop etilgan. Ammo unga talab yuqori bo‘lganidan keyinchalik yangi tuzatish va qo‘shimchalar bilan beshta nashri chiqqan. Kitobning oltinchi nashri shu yil kuzda chop etilishi rejalashtirilgan. Biz ana shu hali inglizchada ham chop etilmagan kitob uchun tarjima huquqini oldik. Uni original bilan bir vaqtda chop etish niyatidamiz.

Kitob talabalar, jurnalistlar, blogerlar, o‘zini o‘qimishli hisoblovchi, umuman, mantiqli va asosli so‘zlash va gapirish malakasini o‘zida shakllantirishni istagan har kimga asqatadi.

Shuningdek, undan mantiq ilmiga kirish va qiziqtirish qo‘llanmasi sifatida ham foydalanish mumkin.

#TarjimaHuquqi #BahsYuritishQoidalari